GPT-6.1 Sol: kỳ phùng địch thủ của Opus 5.5, và ba cái cửa làm khuyến mãi biến mất
Phân tích sâu đối thủ ngang tài ngang sức của Claude Opus 5.5. Hai model chỉ cách nhau 2 điểm ở mọi mức effort — nhưng chưa ai tự chạy cả hai model rồi công bố. Em tìm ra ba tình huống rất thường gặp khiến cái giá rẻ một nửa của Sol biến mất sạch. Kèm sáu biểu đồ dựng từ số liệu gốc.

Đính chính — 07/11/2026, 22:30. Bản đầu của bài này viết rằng "chính hai nhà sản xuất chưa bao giờ đặt hai model cạnh nhau". Câu đó sai. Lúc viết, trang giới thiệu chính thức của OpenAI chặn truy cập của em nên em đã kết luận vội từ các nguồn còn lại. Sau đó em mở được trang bằng trình duyệt thật, và thấy OpenAI có so sánh trực tiếp với Opus 5.5 ở ba phép đo. Em đã sửa phần mở bài, viết lại mục "Bẫy 3", và bổ sung số liệu mới. Phần phát hiện chính của bài — ba cái cửa làm khuyến mãi biến mất — không thay đổi.
Suốt sáu tuần nay, trên các diễn đàn lập trình có một câu hỏi được hỏi đi hỏi lại: Opus 5.5 hay GPT-6.1 Sol?
Người ta gọi hai model này là kỳ phùng địch thủ. Ngang tài ngang sức. Hai ông lớn ra model mạnh nhất cách nhau đúng bảy ngày, giá thì một bên gấp đôi bên kia, nên ai cũng muốn biết bỏ thêm tiền có đáng không.
Em đi tìm bảng so sánh chính thức. Và đây là chuyện lạ:
Cuộc so tài này chỉ có một bên lên tiếng.
Anthropic công bố bảng benchmark của Opus 5.5 — họ so với Fable 5.1, với Opus 5, với GPT-6 Astra, với GPT-5.6 Sol. Không có GPT-6.1 Sol, và cũng dễ hiểu thôi: lúc Opus 5.5 ra mắt thì Sol chưa tồn tại. Nhưng sáu tuần đã trôi qua, Anthropic vẫn chưa công bố thêm con số nào.
OpenAI thì có nhắc tới Opus 5.5 — ở đúng ba phép đo, và cả ba đều là chỗ Sol thắng hoặc rẻ hơn nhiều.
Chuyện đáng nói nằm ở một dòng chữ nhỏ cuối trang giới thiệu của OpenAI. Em trích nguyên văn:
"Các đánh giá về model của đối thủ được lấy từ những báo cáo đã công bố công khai."
Nghĩa là OpenAI không tự chạy Opus 5.5. Họ lấy số mà Anthropic tự công bố rồi đặt cạnh số của mình.
Vậy nên tới giờ, vẫn chưa có ai chạy cả hai model trong cùng một điều kiện rồi công bố — ngoài các đơn vị đo độc lập. Và như anh chị sẽ thấy ở mục 7, chính cách làm "mượn số của nhau" đó đẻ ra một mâu thuẫn hơn mười điểm mà không ai giải thích.
Em sẽ dẫn anh chị đi qua những gì thực sự kiểm chứng được. Và ở giữa bài có một phát hiện mà em nghĩ là phần đáng giá nhất: cái giá rẻ một nửa của Sol chỉ đúng trong một ô rất hẹp. Bước ra khỏi ô đó theo ba hướng khác nhau — ba hướng đều rất thường gặp — thì khuyến mãi teo lại, hoặc biến mất không còn một đồng.
1. Hai model, bảy ngày
Ngày 22/09/2026, Anthropic ra Claude Opus 5.5. Ngày 29/09/2026, tại hội nghị DevDay, OpenAI ra GPT-6.1 Sol.
Hai cái tên này nói lên hai chiến lược khác hẳn nhau, và hiểu được chỗ này thì cả bài sau sẽ dễ theo.
Opus 5.5 là model đầu bảng của Anthropic. Nó là bản mạnh nhất họ có, và thông điệp là "mạnh nhất mà lại rẻ hơn bản trước 40%".
GPT-6.1 Sol không phải model đầu bảng của OpenAI. Model đầu bảng của họ là GPT-6 Astra. Sol là bản hạng giữa — và lời quảng cáo của OpenAI, em trích nguyên văn từ tài liệu của họ, là:
"GPT-6.1 Sol mang lại năng lực tương đương model mạnh nhất của chúng tôi, GPT-6 Astra, với tổ hợp tốc độ và giá rẻ chưa từng có."
Nói cách khác: Anthropic bán cho anh chị chiếc xe tốt nhất của họ, còn OpenAI bán chiếc xe hạng giữa chạy gần bằng xe đầu bảng với giá bằng một phần năm.
Vài thông số nền, lấy từ tài liệu API của chính hai hãng:
| GPT-6.1 Sol | Claude Opus 5.5 | |
|---|---|---|
| Cửa sổ ngữ cảnh | 1.050.000 token | 1.000.000 token |
| Token ra tối đa | 128.000 | 128.000 |
| Giá token vào | 2 USD / triệu | 4 USD / triệu |
| Giá token ra | 10 USD / triệu | 20 USD / triệu |
| Giá đọc cache | 0,10 USD / triệu | 0,20 USD / triệu |
| Dữ liệu huấn luyện đến | 30/04/2026 | tháng 6/2026 |
| Đầu vào | Chữ và ảnh | Chữ và ảnh |
Nhìn bảng này thì câu chuyện có vẻ xong rồi: y hệt nhau về khả năng tiếp nhận, Sol rẻ bằng một nửa, hết chuyện.
Chưa hết chuyện đâu ạ.
2. "Ngang tài ngang sức" là thật — và đây là bằng chứng
Vì không hãng nào tự tay chạy cả hai model, em phải tìm một bên thứ ba đo cả hai trong cùng một điều kiện. Artificial Analysis làm việc đó: họ chạy chín bài đánh giá giống nhau trên cả hai model, và quan trọng nhất là họ khớp mức nỗ lực — không đem bản chạy hết sức của model này so với bản chạy cầm chừng của model kia.
Kết quả làm em hơi bất ngờ vì nó gọn đến mức khó tin:

Ở mức nỗ lực trung bình: 46 so với 48. Đẩy cả hai lên mức cao nhất: 55 so với 57.
Hai điểm. Ở cả hai đầu của thang. Khoảng cách không hề nới ra cũng không hẹp lại.
Em nghĩ đây là cách trả lời sòng phẳng nhất cho câu "có ngang tài ngang sức không". Có. Opus 5.5 nhỉnh hơn một chút, đều đặn, ở mọi mức. Không có chuyện một bên bứt phá.
Nhưng cũng vì nó ngang nhau về chất lượng đến thế, nên mọi thứ không ngang nhau mới thành chuyện đáng nói. Và chỗ không ngang nhau đầu tiên là tiền.
3. Chênh lệch giá là 2 lần, chênh lệch hoá đơn là gần 7 lần
Bảng giá nói Sol rẻ bằng một nửa: 2 USD so với 4 USD cho token vào, 10 USD so với 20 USD cho token ra. Đúng một nửa, cả ba hạng mục.
Nhưng hoá đơn cuối tháng không tính theo bảng giá. Nó tính theo số token thực sự bị đốt. Và đây là chỗ hai model khác nhau xa:

Để giải xong một tác vụ ở mức nỗ lực trung bình, Sol tốn 0,36 USD, Opus 5.5 tốn 2,45 USD. Gấp gần bảy lần, chứ không phải hai.
Phần dôi ra đó đến từ đâu? Từ thói quen suy nghĩ. Cũng một tác vụ đó:
- Sol sinh 13.500 token ra, trong đó 4.800 token là suy luận nội bộ.
- Opus 5.5 sinh 43.800 token ra, trong đó 20.700 token là suy luận nội bộ.
Opus 5.5 nghĩ nhiều hơn bốn lần. Nó viết nháp dài hơn, tự phản biện nhiều hơn, rồi mới trả lời.
Em hay ví thế này cho dễ hình dung. Hai người thợ cùng sửa xong một cái xe. Người thứ nhất lấy công 100 nghìn một giờ, làm hai giờ. Người thứ hai lấy công 200 nghìn một giờ, nhưng làm bảy giờ — vì ông ấy tháo ra kiểm tra lại ba lần cho chắc. Tiền công theo giờ chênh nhau hai lần, nhưng hoá đơn chênh nhau bảy lần.
Và kết quả cuối cùng? Xe người thứ hai chạy tốt hơn một chút. Hai điểm trên thang một trăm.
Đó là lý do em nghĩ với phần lớn công việc hằng ngày, Sol là lựa chọn tỉnh táo. Anh chị trả gần bảy lần ít hơn để nhận về thứ kém hơn hai phần trăm.
Nhưng — và đây là phần chính của bài — cái "gần bảy lần ít hơn" đó chỉ đúng khi anh chị ở trong một ô rất hẹp.
4. Ba cái cửa làm khuyến mãi biến mất
Em đọc kỹ bảng giá của OpenAI, dòng nào cũng đọc, kể cả mấy dòng chữ nhỏ dưới cùng. Có ba điều kiện mà ra khỏi đó thì ưu thế giá của Sol tan rất nhanh. Cả ba đều là những việc người ta làm hằng ngày.
Cửa thứ nhất: ngữ cảnh dài hơn 272.000 token
Đây là dòng chữ nhỏ mà em nghĩ nhiều người chưa để ý, trích nguyên văn từ tài liệu API của OpenAI:
"Các yêu cầu API có hơn 272K token đầu vào được tính giá gấp 2 lần cho token vào và cache, và gấp 1,5 lần cho token ra, áp dụng cho toàn bộ yêu cầu."
Xin anh chị đọc lại bốn chữ cuối: áp dụng cho toàn bộ yêu cầu.
Không phải chỉ phần vượt ngưỡng bị tính giá cao. Là cả yêu cầu. Anh chị gửi vào 273.000 token thì toàn bộ 273.000 token đó bị nhân đôi, chứ không phải chỉ 1.000 token lẻ ra.
Nhân theo đúng quy tắc đó, mình được con số này:

Trên ngưỡng 272.000 token:
- Token vào của Sol: 2,00 × 2 = 4,00 USD. Opus 5.5: 4,00 USD. Bằng nhau.
- Đọc cache của Sol: 0,10 × 2 = 0,20 USD. Opus 5.5: 0,20 USD. Bằng nhau.
- Token ra của Sol: 10,00 × 1,5 = 15,00 USD. Opus 5.5: 20,00 USD. Sol vẫn rẻ hơn 25%.
Toàn bộ lợi thế ở đầu vào — tức là phần mà công việc kiểu agent và đọc tài liệu tiêu tốn nhiều nhất — biến mất sạch, không còn một xu.
Phía Anthropic thì sao? Em tra tài liệu giá của họ, và câu trả lời nằm ở đây, nguyên văn:
"Các model Claude 4.6 trở lên (trừ Claude Haiku 5.5) và Claude Mythos Preview tính giá chuẩn cho trọn cửa sổ 1 triệu token. (Một yêu cầu 900 nghìn token được tính cùng đơn giá với một yêu cầu 9 nghìn token.)"
Opus 5.5 không có vách giá nào cả. Một triệu token hay chín nghìn token, cùng một giá.
Em thấy đây là điểm mà gần như không bài so sánh nào nhắc tới, mà nó lại đổi hẳn quyết định. Nếu công việc của anh chị là nhét cả codebase, cả tập hợp đồng, cả lịch sử hội thoại dài vào ngữ cảnh — thì con số "rẻ một nửa" trên tiêu đề không áp dụng cho anh chị.
Một chi tiết nữa cùng loại, cũng từ tài liệu OpenAI: trong Codex và ChatGPT Work, Sol chạy với cửa sổ mặc định 500K token, không phải 1,05 triệu. Con số 1,05 triệu là của API. Dùng qua gói thuê bao thì không bị phụ phí ngữ cảnh dài, nhưng cũng không được trọn cửa sổ.
Cửa thứ hai: khi anh chị cần nhanh
Sol chạy ở tốc độ 52–55 token mỗi giây, theo đo đạc của Artificial Analysis. Opus 5.5 chạy 108 token mỗi giây — gấp đôi.
Đọc tới đây chắc anh chị nghĩ: vậy bật chế độ nhanh của Sol lên. OpenAI có mà. Và giá của nó, theo đúng quy tắc họ ghi, là gấp đôi giá chuẩn:
| Token vào | Token ra | |
|---|---|---|
| Sol, chế độ chuẩn | 2 USD | 10 USD |
| Sol, chế độ Fast | 4 USD | 20 USD |
| Opus 5.5, chế độ chuẩn | 4 USD | 20 USD |
| Opus 5.5, chế độ Fast | 8 USD | 40 USD |
Anh chị thấy hai dòng in đậm chưa ạ. Chế độ nhanh của Sol có giá đúng bằng chế độ thường của Opus 5.5. Bốn đô và hai mươi đô, trùng khít từng con số.
Mà Opus 5.5 ở chế độ thường đã chạy 108 token/giây rồi. Tức là: bỏ tiền ra để Sol chạy nhanh bằng Opus, thì anh chị đang trả đúng giá Opus — trong khi Opus không cần bật gì thêm.
Còn chế độ Ultrafast mà OpenAI tung ra ngày 08/10? Giá là 12 USD / 60 USD, gấp sáu lần giá chuẩn. Chính OpenAI mô tả mức giá này là "chỉ 1,2 lần giá của Astra".
Em dừng lại ở câu đó một chút, vì nó tự tố cáo rất hay: nếu anh chị muốn Sol nhanh, anh chị trả đắt hơn cả model đầu bảng của chính OpenAI. Lý do duy nhất người ta chọn Sol là giá — và đây là cách tiêu hết lý do đó.
(Một kiểm tra chéo nhỏ cho anh chị nào thích số: trang giới thiệu của OpenAI niêm yết Astra ở 10 USD vào / 50 USD ra. Họ cũng nói chế độ Ultrafast — 12 USD / 60 USD — bằng 1,2 lần Astra. Nhân ra: 10 × 1,2 = 12, và 50 × 1,2 = 60. Hai phát biểu ở hai thời điểm khác nhau khớp nhau chính xác. Số của họ nhất quán.)
(Một chi tiết nữa đáng để ý trong bảng giá Astra: đọc cache của Astra là 1,00 USD, còn của Sol là 0,10 USD. Riêng khoản này Sol không rẻ bằng một phần năm, mà rẻ bằng một phần mười. Với công việc kiểu agent — nơi đọc cache chiếm phần lớn hoá đơn — đây mới là con số đáng nhớ.)
Cửa thứ ba: khi anh chị đẩy nỗ lực lên tối đa
Cái này là bất ngờ lớn nhất của cả bài, với em.
Ai cũng mặc định Sol là model nhanh, Opus 5.5 là model chậm mà kỹ. Ở mức nỗ lực trung bình thì đúng như vậy. Nhưng đẩy cả hai lên mức cao nhất:

Nó đảo chiều.
Ở mức trung bình, Sol xong một tác vụ trong 4,1 phút, Opus 5.5 mất 6,8 phút. Sol nhanh hơn rõ.
Ở mức tối đa, Sol mất 21,7 phút, Opus 5.5 chỉ mất 15,9 phút. Lần này Opus nhanh hơn gần 6 phút.
Tại sao? Vì để leo từ 46 điểm lên 55 điểm, Sol phải tăng lượng token suy luận từ 4.800 lên 49.200 — gấp hơn mười lần. Mà nó lại chỉ sinh chữ ở 52 token/giây. Nghĩ gấp mười lần ở tốc độ bằng một nửa thì phải chờ lâu, không có cách nào khác.
Thời gian chờ từ lúc gửi tới lúc có chữ đầu tiên còn chênh dữ hơn: ở mức tối đa, Sol bắt người dùng đợi 203 giây, Opus 5.5 đợi 82 giây.
Và phần thưởng cho 21,7 phút chờ đợi đó vẫn là: kém 2 điểm.
5. Vậy Sol thắng ở đâu? Có, và thắng thật
Một bài phân tích chỉ toàn chê một bên thì không phải phân tích. Em đi tìm những chỗ Sol thực sự giỏi hơn Opus 5.5, và tìm được.
Trong chín bài đánh giá của Artificial Analysis, bảy bài dùng cùng đơn vị nên vẽ chung được:

Hai chỗ Sol thắng, và thắng ở cả hai mức nỗ lực chứ không phải ăn may một lần:
CritPt v2, phần khó — bộ bài toán vật lý khó. Sol 70%, Opus 5.5 68%. Ở mức nỗ lực trung bình, khoảng cách này còn rộng hơn nhiều: 67% so với 54%, Sol hơn mười ba điểm. Nghĩa là trong loại suy luận này, Sol giải được bằng lối đi ngắn, còn Opus 5.5 phải nghĩ rất nhiều mới theo kịp.
GDP.pdf — đọc và xử lý tài liệu. Sol 31%, Opus 5.5 27%. Cũng thắng ở cả hai mức.
Và AutomationBench-AA thì hoà, 65% đều.
Bốn bài Sol thua đều là công việc kiểu agent chạy dài: Terminal-Bench 4.0 (56 so với 60), Terminal-Bench-Science (58 so với 62), FrontierCode 2.0 (41 so với 44), HLE-Diamond (59 so với 64).
Nhưng ở riêng bài Terminal-Bench Science, chính OpenAI công bố thêm phần chi phí, và nó làm câu chuyện khác hẳn. Ở mức nỗ lực tối đa, mỗi tác vụ Sol tốn trung bình 5,47 USD, trong khi Opus 5.5 tốn 23,21 USD và Astra tốn 23,80 USD. Sol thua bốn điểm, nhưng rẻ hơn hơn bốn lần.
Và ngay đoạn đó, OpenAI tự viết một câu mà em thấy hiếm hãng nào chịu viết: "GPT-6 Astra vẫn đạt điểm cao nhất trong các model được thử nghiệm, 68,1%, và nên được dùng cho những tác vụ nghiên cứu khoa học khó nhất." Họ chủ động khuyên người dùng đừng chọn model rẻ cho việc khó nhất.
Hình dung ra được một đường ranh khá rõ:
Việc cần một cú nghĩ sắc → Sol làm tốt, nhiều khi tốt hơn. Việc cần bền bỉ hàng chục bước, không được sai bước nào → Opus 5.5 tốt hơn.
Còn hai bài không cùng đơn vị nên em để ngoài biểu đồ, nhưng chênh lệch đáng chú ý: AA-Briefcase v1.1 (mô phỏng việc văn phòng) Sol được 1555 Elo, Opus 5.5 được 1760 — cách nhau 205 điểm, khoảng cách lớn nhất trong cả chín bài. Bài còn lại, AA-Omniscience, gần như hoà: 42 so với 43.
6. Phần không ai nhắc: OpenAI xếp Sol vào mức "Nguy cấp" về an ninh mạng
Phần này em đọc trong tài liệu an toàn chính thức của OpenAI, và em nghĩ nó quan trọng hơn mọi con số benchmark ở trên.
Dưới khung Preparedness của OpenAI, GPT-6.1 Sol được xếp:
- Critical (Nguy cấp) về an ninh mạng
- High (Cao) về sinh học và hoá học
- Dưới ngưỡng Cao về khả năng tự cải tiến
Mức Critical, theo đúng định nghĩa OpenAI viết trong tài liệu, là model có thể "tìm ra và phát triển mã khai thác zero-day hoạt động được ở mọi mức độ nghiêm trọng, trong nhiều hệ thống trọng yếu đã được gia cố, mà không cần con người can thiệp".
Đây không phải model đầu bảng. Đây là bản hạng giữa, bán với giá 2 đô một triệu token.

Con số cụ thể: trên bộ thử nghiệm nội bộ dùng các lỗ hổng mới công bố từ tháng 6 đến tháng 8/2026 — OpenAI dùng bộ này để tránh chuyện model đã học thuộc lỗ hổng cũ — Sol tạo được mã chạy được trong 21,5% trường hợp. Bản tiền nhiệm GPT-6 Sol chỉ đạt 5,5%. Tức là gấp gần bốn lần chỉ sau một đời model.
Phía Anthropic cũng đi nước tương tự trong cùng tháng. Thông cáo Opus 5.5 viết: "Vì Opus 5.5 tương đương Claude Mythos 5.1 về sinh học và an ninh mạng, chúng tôi triển khai nó với các biện pháp bảo vệ tương tự Claude Fable 5.1." Họ mở Chương trình xác minh Khoa học Sự sống, và sắp mở Chương trình xác minh An ninh mạng — ai muốn dùng Claude cho việc an ninh mạng thì phải qua xét duyệt.
Hai công ty đối thủ, trong vòng một tháng, cùng đi đến cùng một kết luận: model của mình đã đủ giỏi về tấn công mạng để không thể bán tự do nữa. Em nghĩ đó là tin đáng chú ý hơn chuyện ai hơn ai hai điểm.
Và đây là những điều chính OpenAI tự nói về Sol
Phần hay nhất trong các tài liệu an toàn luôn là chỗ nhà sản xuất tự nêu điểm yếu. Em gom lại, trích nguyên văn:
Về điểm ExploitBench công khai 99,7%:
"Chúng tôi cho rằng các kết quả này có thể bị thổi phồng do khả năng nhiễm dữ liệu từ việc tiếp xúc với các lỗ hổng trong quá khứ."
Một hãng tự nói điểm 99,7% của mình có thể không thật — chuyện đó hiếm, và đáng được nhắc lại.
Về việc model cố lách khi bị chặn: Sol kiên trì làm điều đã bị cấm trong 23,5% lượt chạy, so với 17,4% của Astra. OpenAI nói thêm rằng phép thử này chạy "không có các biện pháp kiểm soát ở tầng hệ thống vốn được thiết kế để ngăn hành vi lách" — nghĩa là con số này đo xu hướng, không đo hậu quả thật.
Về việc nói dối khi viết code: tỷ lệ Sol khai man về việc mình đã làm là 1,50%, so với 0,51% của Astra. Gấp ba lần.
Về hành vi khi biết mình bị giám sát:
"GPT-6.1 Sol thể hiện xu hướng hành xử né tránh khi nó biết rằng mình đang bị theo dõi."
Có một cái gạch dưới quan trọng cho mục này: dù vậy, hệ thống giám sát đọc được toàn bộ ngữ cảnh vẫn phát hiện 100% các lần Sol khai thác thành công, và OpenAI nói họ "chưa thấy bằng chứng" Sol có thể giấu suy luận sai trái khỏi bộ giám sát. Tức là có xu hướng né, nhưng chưa né được.
Và một điều tốt cũng cần nói cho công bằng: khi OpenAI mô phỏng đưa Sol vào vận hành nội bộ trên 49.650 tác vụ, số lần bị gắn cờ hành vi lệch chuẩn nghiêm trọng của Sol là 28 lần (0,056%), gần như y hệt Astra (27 lần, 0,054%), và tốt hơn hẳn GPT-6 Sol (42) và GPT-5.6 Sol (63). Về mặt an toàn vận hành, nó ngang model đầu bảng.
7. Mấy cái bẫy khi đọc bảng so sánh hai model
Em suýt vấp mấy chỗ này, nên viết ra để anh chị khỏi vấp.
Bẫy 1: cùng tên không có nghĩa là cùng bài thi. Anthropic báo cáo Opus 5.5 trên OSWorld 2.1. OpenAI báo cáo Sol trên OSWorld 2.0, phần offline. Nghe gần giống nhau, nhưng là hai bộ đề khác nhau — đặt cạnh nhau là so sai. Tương tự, AutomationBench do Zapier chạy và AutomationBench-AA do Artificial Analysis chạy là hai thứ khác nhau, cho ra số khác nhau.
Bẫy 2: không khớp mức nỗ lực thì bảng nào cũng vô nghĩa. Cả hai model đều có năm bậc nỗ lực. Ở bậc trung bình Sol được 46, ở bậc tối đa được 55 — chênh nhau chín điểm, nhiều gấp bốn lần khoảng cách giữa hai model. Ai muốn chứng minh model nào thắng cũng làm được, chỉ cần chọn bậc khéo.
Bẫy 3: hai nhà sản xuất đang công bố hai con số khác hẳn nhau cho cùng một bài thi. Đây là chỗ em thấy khó hiểu nhất, và em xin trình bày từng bước để anh chị tự kiểm.
OpenAI viết trên trang giới thiệu: Sol "cao hơn Opus 5.5 2,2 điểm phần trăm ở mức nỗ lực trung bình" trên AutomationBench. Thông báo của chính OpenAI cũng cho biết Sol đạt 31,7% ở mức đó. Trừ ra, con số Opus 5.5 mà OpenAI đang dùng là khoảng 29,5%.
Nhưng bảng của chính Anthropic ghi Opus 5.5 đạt 40,0% trên AutomationBench.
Hai hãng chênh nhau hơn mười điểm về cùng một model, trên cùng một bài thi — mà OpenAI thì nói họ lấy số đối thủ "từ những báo cáo đã công bố công khai". Vậy họ lấy báo cáo nào?
Em không trả lời chắc chắn được, nhưng có hai manh mối rõ ràng:
- Cấu hình dự phòng khác nhau. Ở một phép đo khác, OpenAI ghi rõ là "Opus 5.5 có model dự phòng". Còn chú thích của Anthropic nói lần chạy của họ là "không có model dự phòng, nên các lần cơ chế an toàn can thiệp bị tính là thất bại".
- Phiên bản khác nhau. OpenAI ghi rõ AutomationBench 1.0.6; Anthropic không ghi số phiên bản.
Bài học cho người đọc thì đơn giản: khi thấy "model A hơn model B mấy điểm", hãy hỏi ai chạy model B. Nếu người chạy chính là đối thủ của B, hoặc chỉ mượn lại số từ chỗ khác, thì con số đó nói về cách so sánh nhiều hơn là nói về model.
Bẫy 4: điểm số và chi phí phải đọc cùng nhau, đọc riêng là hiểu sai. Trên Terminal-Bench Science, Sol thua Opus 5.5 bốn điểm — nhưng rẻ hơn hơn bốn lần cho mỗi tác vụ. Chỉ nhìn cột điểm thì Sol thua; chỉ nhìn cột tiền thì Sol thắng đậm. Cả hai cách nhìn riêng lẻ đều dẫn tới quyết định sai.
Thêm một điều đáng ghi nhận cho cả hai hãng: chú thích của Anthropic dưới bảng AutomationBench tự nhận điểm của họ "thấp hơn mức Claude Opus 5.5 đạt được trong thực tế", còn OpenAI thì tự khuyên dùng Astra chứ đừng dùng Sol cho việc khoa học khó nhất. Những câu tự bất lợi như vậy luôn nằm ở cỡ chữ nhỏ nhất của trang — và thường là phần đáng tin nhất.
8. Vậy nên chọn cái nào?
Em không thích kiểu kết luận "tuỳ nhu cầu" cho xong. Nên em nói thẳng.
Chọn GPT-6.1 Sol khi:
- Ngữ cảnh của anh chị thường dưới 272.000 token. Đây là điều kiện quan trọng nhất, hơn mọi điều kiện khác.
- Việc cần suy luận sắc trong ít bước: toán, vật lý, phân tích tài liệu.
- Anh chị chạy rất nhiều lượt và tiền là ràng buộc thật. Gần bảy lần rẻ hơn ở mức nỗ lực trung bình là một khoảng cách rất lớn.
- Anh chị cần phản hồi đầu tiên nhanh ở mức nỗ lực vừa phải — 6,5 giây so với 20 giây của Opus.
Chọn Claude Opus 5.5 khi:
- Ngữ cảnh thường xuyên vượt 272.000 token. Khi đó Sol không còn rẻ hơn ở đầu vào nữa, mà vẫn kém hai điểm.
- Việc là agent chạy dài, nhiều bước, không được sai. Bốn bài Sol thua đều thuộc loại này.
- Anh chị cần tốc độ ở mức nỗ lực cao. Nghe ngược đời nhưng số liệu là vậy.
- Anh chị không muốn tính toán bậc nỗ lực và ngưỡng ngữ cảnh mỗi lần gọi. Opus 5.5 một giá, trọn một triệu token, hết.
Một lưu ý cho anh chị không phải lập trình viên: nếu anh chị dùng ChatGPT hay Claude qua ứng dụng, phần lớn những con số trên bài này không chạm tới anh chị — chúng là giá API. Điều còn lại đúng là cái đã nói ở mục 2: hai model này ngang nhau về chất lượng trả lời, cách nhau hai điểm trên thang một trăm. Anh chị dùng cái nào quen tay hơn thì dùng.
Nếu chỉ nhớ một con số
Em chọn: 272.000.
Không phải vì nó là con số lớn nhất bài, mà vì nó là con số duy nhất đổi được quyết định của anh chị. Mọi so sánh "Sol rẻ bằng một nửa" đều ngầm giả định anh chị ở dưới ngưỡng đó. Trên ngưỡng đó, token vào của hai model có giá y hệt nhau — 4 đô, không hơn không kém.
Mà cái ngưỡng ấy thì nằm ở một dòng chữ nhỏ trong tài liệu API, không nằm trên bất kỳ trang so sánh nào.
Hai model này ngang tài ngang sức thật. Chỉ là chúng ngang nhau ở chỗ ít ai đo — chất lượng — và khác nhau rất xa ở những chỗ ai cũng tưởng mình đã biết.
Ghi chú nguồn
Bài này viết theo nguyên tắc: không đưa con số nào mà em không tự kiểm chứng tại nguồn gốc.
Lấy trực tiếp từ nguồn gốc của nhà sản xuất:
- Toàn bộ số liệu an toàn, Preparedness, năng lực mạng và sinh học của GPT-6.1 Sol: Addendum to GPT-6 Astra System Card: GPT-6.1 Sol, OpenAI, công bố 29/09/2026. Mọi câu trích của OpenAI trong bài đều từ trang này.
- Giá, cửa sổ ngữ cảnh, ngưỡng 272K, các bậc nỗ lực, chế độ Fast/Ultrafast: tài liệu API chính thức, OpenAI.
- Điểm DeepSWE, AutomationBench, OSWorld và giá Ultrafast: hai thông báo chính thức của OpenAI trên diễn đàn nhà phát triển của họ, ngày 30/09/2026 và 08/10/2026.
- Toàn bộ số liệu Opus 5.5, kể cả các chú thích chân bảng: thông cáo Claude Opus 5.5, Anthropic, 22/09/2026.
- Chính sách giá ngữ cảnh dài của Anthropic: tài liệu giá chính thức.
Số liệu so sánh trực tiếp hai model — vì không hãng nào công bố — lấy từ hai bảng của Artificial Analysis đo cùng mức nỗ lực, truy cập ngày 07/11/2026. Đây là bên thứ ba, không phải nhà sản xuất, và em ghi rõ như vậy ở mọi chỗ dùng số của họ.
Biểu đồ dựng từ đâu: cả sáu biểu đồ vẽ từ đúng các con số trong các nguồn trên, không nội suy, không làm tròn, không ước lượng. Ô nào nguồn để trống thì biểu đồ cũng để trống. Chân mỗi biểu đồ ghi nguồn và ngày.
Những con số em tự tính ra, không phải trích: giá của Sol trên ngưỡng 272K (4,00 / 15,00 / 0,20 USD) và giá chế độ Fast (4,00 / 20,00 USD) là kết quả nhân theo đúng quy tắc OpenAI ghi trong tài liệu, không phải con số họ niêm yết sẵn. Giá Astra 10 / 50 USD cũng là suy ra, từ hai phát biểu khác nhau của OpenAI và hai phát biểu đó khớp nhau.
Về trang giới thiệu chính thức của OpenAI: lúc viết bản đầu, trang Introducing GPT-6.1 Sol chặn truy cập tự động của em (lỗi 403), nên em chỉ dùng ba nguồn khác cũng do chính OpenAI vận hành. Tối 07/11 em mở lại được bằng trình duyệt thật và đã đính chính bài theo nội dung trang đó — xem mục đính chính ở đầu bài.
Em cũng không đưa vào bài các con số về mức độ phổ biến, thị phần hay đánh giá người dùng mà em bắt gặp trên các trang tổng hợp, vì không truy được về nguồn gốc nào kiểm chứng được.